႐ုပ္ရွင္ႏွင့္ ဗြီဒီယိုဆင္ဆာ ၄ ခ်က္ေလွ်ာ့ေပးလာ
ေက်ာ္ခ | တနလၤာေန႔၊ ဒီဇင္ဘာလ ၁၂ ရက္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ၁၉ နာရီ ၅၇ မိနစ္
ခ်င္းမိုင္ (မဇၥ်ိမ) ။ ။ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးဌာနက ႐ုပ္ရွင္ႏွင့္ ဗီြဒီယိုမ်ားအေပၚ တင္းၾကပ္ထားသည့္ ဆင္ဆာ အခ်က္ ၁၀ ခု အနက္မွ ၄ ခ်က္ ေလွ်ာ့ခ်ေပးလိုက္ၿပီျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ုံးထံမွ သိရသည္။
တင္းၾကပ္မႈ ျပဳထားသည့္ ၁၀ ခုထဲမွ “ကိုယ္က်င့္တရား ေကာင္းမြန္ေရး၊ ရာဇဝတ္မႈ ပေပ်ာက္ေရး၊ ညစ္ညမ္းမႈ ကင္းရွင္းေရး၊ ကေလးသူငယ္မ်ားအေရး” ဟူသည့္ အခ်က္ ၄ ခ်က္ကို ေလွ်ာ့ခ်လိုက္ၿပီ
ျဖစ္ေၾကာင္း ျပန္ၾကားေရး ဝန္ၾကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းက ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ဗဟန္းၿမိဳ႕နယ္ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္ လုပ္ငန္း႐ုံးခ်ဳပ္တြင္ စေနေန႔က တရားဝင္ ထုတ္ျပန္ လိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္။
“အစိုးရသစ္လက္ထက္ တဘက္မွာ စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္ေတြေပးေနသလို က်ေနာ္တို႔ ဒီဘက္က ဂီတ၊ ႐ုပ္ရွင္ ဆင္ဆာေတြမွာလည္း လိုအပ္တဲ့ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြေပးလိုက္တဲ့သေဘာပါပဲ။ က်န္တဲ့ ၆ ခ်က္ကိုလည္း အခ်ိန္အခါနဲ႔ အမွ် ေလွ်ာ့သင့္ ေလွ်ာ့ထိုက္တာကို ထပ္ၿပီး ေလွ်ာ့ေပးပါမယ္လို႔ ဝန္ၾကီး (ဦးေက်ာ္ဆန္း) ကလည္း ေျပာပါတယ္” ဟု ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ုံး ဥကၠဌ ဦးျမင့္သိန္းေဖက မဇၥ်ိမကို ေျပာသည္။
ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမႈအရ တလင္တမယားစနစ္ကို ဆန္႔က်င္မႈမ်ား၊ တပါးသူ၏ သားမယားႏွင့္ ျပစ္မွားျခင္းကို အတုယူဖြယ္ ျဖစ္ေသာ ျပကြက္မ်ား မပါရွိေစရန္၊ လိင္တူ ခ်စ္ခန္းႀကိဳက္ခန္းမ်ား မပါရွိေစရန္အတြက္ ကန္႔သတ္ထား သည္။
ယင္းအျပင္ လူကုန္ကူးမႈႏွင့္ ျပည့္တန္ဆာ လုပ္ငန္းမ်ားကို အသားေပးထားသည့္ ျပကြင္းျပကြက္မ်ားႏွင့္
ေသာက္စား မူးယစ္မႈ လြန္ကဲသည့္ ျပကြက္မ်ား မပါရွိေစရန္ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္လုပ္ငန္း ဆင္ဆာဘုတ္အဖြဲ႔က တားျမစ္ထားသည္။
“အရင္တုန္းကေတာ့ ကေလးေတြ ေစ်းေရာင္းတာတို႔ ဘာတို႔ကို က်ေနာ္တို႔ ဆင္ဆာက သိပ္လက္မခံဘူးေပါ့။ ခုေတာ့ ဇာတ္လမ္းအရ ကေလးက ေစ်းေရာင္းဖို႔ လိုတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာက်မွ ကေလးက ေစ်းေရာင္းတာက ဘာေၾကာင့္ဆိုတာကို ေဖၚျပႏိုင္တယ္ဆိုရင္ ႐ုိတ္လို႔ရမယ္ေပါ့၊ ဒီသေဘာေလးေတြပါ” ဟု ဦးျမင္သိန္းေဖက ဆုိသည္။
ယင္းဆင္ဆာ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားကို ျမန္မာ့ဆုိရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ပါတီ - မဆလေခတ္က ဥပေဒျပဳကန္႔သတ္ ထားျခင္းျဖစ္ကာ လက္ရွိအေျခအေနအရ လိုအပ္သည့္ အခ်က္မ်ားကိုမူ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးဌာနမွ ထိန္းခ်ဳပ္ ထားဦးမည္ ျဖစ္သည္။
က်န္ရွိေနသည့္ ကန္႔သတ္ခ်က္ ၆ ခုမွာ “ႏုိင္ငံေရး၊ ဘာသာေရး၊ တုိင္းရင္းသားခ်စ္ၾကည္ေရး၊ အမ်ဳိးသား ယဥ္ေက်းမႈ ထိန္းသိမ္းေရး၊ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္မႈမ်ား ပါဝင္မႈ မရွိေစေရး၊ ကာမဆုိင္ရာ လႈံ႔ေဆာ္မႈမ်ား ပါဝင္မႈ မရွိေစေရး” တို႔ ျဖစ္ၿပီး လိုအပ္ပါက ထပ္မံေလွ်ာ့ခ်ေပးဖြယ္ ရွိသည္။
“ဥပမာ ႏိုင္ငံေရးေပါ့ဗ်ာ။ အခ်ဳပ္အျခာ၊ အာဏာထိခိုက္မယ္ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး ထိခိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ မေကာင္းဘူး ဆိုေတာ့ အဲဒါခ်န္ထားတဲ့ သေဘာေလးေတြေပါ့။ တိုင္းရင္းသားခ်စ္ၾကည္ေရးဆိုတာကလည္း Very Sensitive ေပါ့ဗ်ာ။ တိုင္းရင္းသား တဦးနဲ႔တဦး ခ်စ္ၾကည္ေရးပ်က္ျပားေအာင္ မလုပ္သင့္ဘူး။ အဲလိုအခ်က္ေတြကိုေတာ့ ခ်န္ထားေသးတာေပါ့”ဟု ဦးျမင့္သိန္းေဖက ရွင္းျပသည္။
သို႔ေသာ္ ဆင္ဆာတားျမစ္မႈမ်ားအား ေရွာင္ရွား႐ိုက္ကူးရျခင္းႏွင့္ ႐ိုက္ကူးၿပီး ဇာတ္ကားမ်ား ဆင္ဆာထိပါက
ျပန္လည္ ႐ိုက္ကူးရသည့္ အတြက္ ေငြေၾကး ဆံုး႐ႈံးနစ္နာမႈမ်ား ရွိေနသည္ဟု ႐ိုက္ကူးေရးႏွင့္ ထုတ္လုပ္ေရး သမားမ်ားက ဆိုသည္။
“အဖက္ဖက္က က်ဆင္းမႈေတြကို ခံေနရသလို၊ ထုတ္လုပ္တဲ့ဘက္က အရည္အေသြး နိမ့္ပါးရတဲ့ၾကားထဲမွာ ဆင္ဆာ က အဲလိုမ်ဳိး လုပ္ေနေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ႐ုပ္ရွင္က နည္းနည္းေလး ဦးေႏွာက္သံုး ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ၾကည့္ခ်င္စရာ ဘာမွကို မရွိဘူးျဖစ္သြားေတာ့တာ” ဟု ဒါ႐ိုက္တာ မင္းထင္ကိုကိုၾကီးက မဇၥ်ိမကို ေျပာသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ မလိုအပ္ဘဲ ထုတ္ျပန္ထားသည့္ ဆင္ဆာဥပေဒမ်ား၊ စစ္မွန္မႈမရွိသည့္ ႏုိင္ငံေရး အေျခအေနႏွင့္ စီးပြားေရးက်ဆင္းမႈမ်ားေၾကာင့္ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္လုပ္ငန္းမွာ အေရွ႕ေတာင္အာရွႏိုင္ငံမ်ားထဲတြင္ အနိမ့္ဆံုး အဆင့္ေရာက္ရွိေနရသည္ဟု သံုးသပ္သည္။
ဒါ႐ိုက္တာ မင္းထင္ကိုကိုၾကီးမွာ လူထုေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လမ္းညႊန္ခ်က္ျဖင့္ ျပဳလုပ္မည့္ “လြတ္လပ္ျခင္း အႏုပညာ” ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ The Art of Freedom Film Fesitival တြင္ ဦးေဆာင္ပါဝင္သူ တဦးလည္းျဖစ္ကာ ယင္းပြဲကို ဒီဇင္ဘာလ ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ က်င္းပမည္ ျဖစ္သည္။
ယင္းပြဲအား လုပ္ထံုးလုပ္နည္းအတုိင္း ဆင္ဆာအဖြဲ႔သို႔ တင္ျပရန္အတြက္ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္လုပ္ငန္းက
ေျပာဆိုခဲ့ဖူးေသာ္လည္း ဆင္ဆာ တင္မည္၊ မတင္မည္ကိုမူ ထည့္သြင္းမဆံုးျဖတ္ထားေၾကာင္း ဦးေဆာင္သူမ်ားက ဆိုသည္။
ခ်င္းမိုင္ (မဇၥ်ိမ) ။ ။ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးဌာနက ႐ုပ္ရွင္ႏွင့္ ဗီြဒီယိုမ်ားအေပၚ တင္းၾကပ္ထားသည့္ ဆင္ဆာ အခ်က္ ၁၀ ခု အနက္မွ ၄ ခ်က္ ေလွ်ာ့ခ်ေပးလိုက္ၿပီျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ုံးထံမွ သိရသည္။
တင္းၾကပ္မႈ ျပဳထားသည့္ ၁၀ ခုထဲမွ “ကိုယ္က်င့္တရား ေကာင္းမြန္ေရး၊ ရာဇဝတ္မႈ ပေပ်ာက္ေရး၊ ညစ္ညမ္းမႈ ကင္းရွင္းေရး၊ ကေလးသူငယ္မ်ားအေရး” ဟူသည့္ အခ်က္ ၄ ခ်က္ကို ေလွ်ာ့ခ်လိုက္ၿပီ
ျဖစ္ေၾကာင္း ျပန္ၾကားေရး ဝန္ၾကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းက ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ဗဟန္းၿမိဳ႕နယ္ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္ လုပ္ငန္း႐ုံးခ်ဳပ္တြင္ စေနေန႔က တရားဝင္ ထုတ္ျပန္ လိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္။
“အစိုးရသစ္လက္ထက္ တဘက္မွာ စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္ေတြေပးေနသလို က်ေနာ္တို႔ ဒီဘက္က ဂီတ၊ ႐ုပ္ရွင္ ဆင္ဆာေတြမွာလည္း လိုအပ္တဲ့ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြေပးလိုက္တဲ့သေဘာပါပဲ။ က်န္တဲ့ ၆ ခ်က္ကိုလည္း အခ်ိန္အခါနဲ႔ အမွ် ေလွ်ာ့သင့္ ေလွ်ာ့ထိုက္တာကို ထပ္ၿပီး ေလွ်ာ့ေပးပါမယ္လို႔ ဝန္ၾကီး (ဦးေက်ာ္ဆန္း) ကလည္း ေျပာပါတယ္” ဟု ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ုံး ဥကၠဌ ဦးျမင့္သိန္းေဖက မဇၥ်ိမကို ေျပာသည္။
ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမႈအရ တလင္တမယားစနစ္ကို ဆန္႔က်င္မႈမ်ား၊ တပါးသူ၏ သားမယားႏွင့္ ျပစ္မွားျခင္းကို အတုယူဖြယ္ ျဖစ္ေသာ ျပကြက္မ်ား မပါရွိေစရန္၊ လိင္တူ ခ်စ္ခန္းႀကိဳက္ခန္းမ်ား မပါရွိေစရန္အတြက္ ကန္႔သတ္ထား သည္။
ယင္းအျပင္ လူကုန္ကူးမႈႏွင့္ ျပည့္တန္ဆာ လုပ္ငန္းမ်ားကို အသားေပးထားသည့္ ျပကြင္းျပကြက္မ်ားႏွင့္
ေသာက္စား မူးယစ္မႈ လြန္ကဲသည့္ ျပကြက္မ်ား မပါရွိေစရန္ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္လုပ္ငန္း ဆင္ဆာဘုတ္အဖြဲ႔က တားျမစ္ထားသည္။
“အရင္တုန္းကေတာ့ ကေလးေတြ ေစ်းေရာင္းတာတို႔ ဘာတို႔ကို က်ေနာ္တို႔ ဆင္ဆာက သိပ္လက္မခံဘူးေပါ့။ ခုေတာ့ ဇာတ္လမ္းအရ ကေလးက ေစ်းေရာင္းဖို႔ လိုတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာက်မွ ကေလးက ေစ်းေရာင္းတာက ဘာေၾကာင့္ဆိုတာကို ေဖၚျပႏိုင္တယ္ဆိုရင္ ႐ုိတ္လို႔ရမယ္ေပါ့၊ ဒီသေဘာေလးေတြပါ” ဟု ဦးျမင္သိန္းေဖက ဆုိသည္။
ယင္းဆင္ဆာ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားကို ျမန္မာ့ဆုိရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ပါတီ - မဆလေခတ္က ဥပေဒျပဳကန္႔သတ္ ထားျခင္းျဖစ္ကာ လက္ရွိအေျခအေနအရ လိုအပ္သည့္ အခ်က္မ်ားကိုမူ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးဌာနမွ ထိန္းခ်ဳပ္ ထားဦးမည္ ျဖစ္သည္။
က်န္ရွိေနသည့္ ကန္႔သတ္ခ်က္ ၆ ခုမွာ “ႏုိင္ငံေရး၊ ဘာသာေရး၊ တုိင္းရင္းသားခ်စ္ၾကည္ေရး၊ အမ်ဳိးသား ယဥ္ေက်းမႈ ထိန္းသိမ္းေရး၊ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္မႈမ်ား ပါဝင္မႈ မရွိေစေရး၊ ကာမဆုိင္ရာ လႈံ႔ေဆာ္မႈမ်ား ပါဝင္မႈ မရွိေစေရး” တို႔ ျဖစ္ၿပီး လိုအပ္ပါက ထပ္မံေလွ်ာ့ခ်ေပးဖြယ္ ရွိသည္။
“ဥပမာ ႏိုင္ငံေရးေပါ့ဗ်ာ။ အခ်ဳပ္အျခာ၊ အာဏာထိခိုက္မယ္ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး ထိခိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ မေကာင္းဘူး ဆိုေတာ့ အဲဒါခ်န္ထားတဲ့ သေဘာေလးေတြေပါ့။ တိုင္းရင္းသားခ်စ္ၾကည္ေရးဆိုတာကလည္း Very Sensitive ေပါ့ဗ်ာ။ တိုင္းရင္းသား တဦးနဲ႔တဦး ခ်စ္ၾကည္ေရးပ်က္ျပားေအာင္ မလုပ္သင့္ဘူး။ အဲလိုအခ်က္ေတြကိုေတာ့ ခ်န္ထားေသးတာေပါ့”ဟု ဦးျမင့္သိန္းေဖက ရွင္းျပသည္။
သို႔ေသာ္ ဆင္ဆာတားျမစ္မႈမ်ားအား ေရွာင္ရွား႐ိုက္ကူးရျခင္းႏွင့္ ႐ိုက္ကူးၿပီး ဇာတ္ကားမ်ား ဆင္ဆာထိပါက
ျပန္လည္ ႐ိုက္ကူးရသည့္ အတြက္ ေငြေၾကး ဆံုး႐ႈံးနစ္နာမႈမ်ား ရွိေနသည္ဟု ႐ိုက္ကူးေရးႏွင့္ ထုတ္လုပ္ေရး သမားမ်ားက ဆိုသည္။
“အဖက္ဖက္က က်ဆင္းမႈေတြကို ခံေနရသလို၊ ထုတ္လုပ္တဲ့ဘက္က အရည္အေသြး နိမ့္ပါးရတဲ့ၾကားထဲမွာ ဆင္ဆာ က အဲလိုမ်ဳိး လုပ္ေနေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ႐ုပ္ရွင္က နည္းနည္းေလး ဦးေႏွာက္သံုး ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ၾကည့္ခ်င္စရာ ဘာမွကို မရွိဘူးျဖစ္သြားေတာ့တာ” ဟု ဒါ႐ိုက္တာ မင္းထင္ကိုကိုၾကီးက မဇၥ်ိမကို ေျပာသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ မလိုအပ္ဘဲ ထုတ္ျပန္ထားသည့္ ဆင္ဆာဥပေဒမ်ား၊ စစ္မွန္မႈမရွိသည့္ ႏုိင္ငံေရး အေျခအေနႏွင့္ စီးပြားေရးက်ဆင္းမႈမ်ားေၾကာင့္ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္လုပ္ငန္းမွာ အေရွ႕ေတာင္အာရွႏိုင္ငံမ်ားထဲတြင္ အနိမ့္ဆံုး အဆင့္ေရာက္ရွိေနရသည္ဟု သံုးသပ္သည္။
ဒါ႐ိုက္တာ မင္းထင္ကိုကိုၾကီးမွာ လူထုေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လမ္းညႊန္ခ်က္ျဖင့္ ျပဳလုပ္မည့္ “လြတ္လပ္ျခင္း အႏုပညာ” ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ The Art of Freedom Film Fesitival တြင္ ဦးေဆာင္ပါဝင္သူ တဦးလည္းျဖစ္ကာ ယင္းပြဲကို ဒီဇင္ဘာလ ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ က်င္းပမည္ ျဖစ္သည္။
ယင္းပြဲအား လုပ္ထံုးလုပ္နည္းအတုိင္း ဆင္ဆာအဖြဲ႔သို႔ တင္ျပရန္အတြက္ ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္လုပ္ငန္းက
ေျပာဆိုခဲ့ဖူးေသာ္လည္း ဆင္ဆာ တင္မည္၊ မတင္မည္ကိုမူ ထည့္သြင္းမဆံုးျဖတ္ထားေၾကာင္း ဦးေဆာင္သူမ်ားက ဆိုသည္။
